Eenzame Uitvaart nr. 10, C.B.U.

C.B.U. is op 23 april 1957 geboren te Wilrijk en in ziekenhuis Stuivenberg overleden op 10 juli 2010. C.B.U werd begraven op vrijdag 23 juli 2010 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Joke van Leeuwen.

Op maandag 19 juli 2010 stuurde de uitvaartondernemer het mailtje dat melding maakte van twee Eenzame Uitvaarten: meneer R.P. die Jan Aelberts op donderdag 22 juli met een gedicht naar het graf begeleidde, en mevrouw C.B.U., die bij geboorte de naam had gekregen van een tragische opera, en de dag na meneer R.P. naar begraafplaats Schoonselhof zou worden gebracht. Uit de gegevens van het rijksregister die we doorkregen konden we opmaken dat meneer R.P. en mevrouw C.B.U. allebei woonachtig waren te Antwerpen Linkeroever, niet eens een hele lange straat van elkaar verwijderd, praktisch om de hoek van elkaar wonend, en dat ze bovendien op dezelfde dag overleden waren, dan wel elk in een ander ziekenhuis. Meneer R.P. zag voor het laatst de witte muren van ziekenhuis St-Vincentius, mevrouw C.B.U. die van ziekenhuis Stuivenberg. Meer gegevens kregen we niet doorgespeeld, en een korte zoektocht op Google leverde niets meer op.

Waarom gingen ze elk naar een ander ziekenhuis, als ze uit dezelfde woonblok kwamen? Lag de één een tijd ziek te bed, en was de andere een noodgeval? Was het de hitte van de voorbije weken die zijn tol eiste? Met hoeveel minuten verschil, met hoeveel straten van elkaar verwijderd, waren ze in de dood verdwenen? Alles verdwijnt met hun namen mee het graf in. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 9, R.P.

R.P. is op 23 februari 1945 geboren te Vilvoorde en in ziekenhuis St-Vincentius overleden op 10 juli 2010. R.P. werd begraven op donderdag 22 juli 2010 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Jan Aelberts.

Voor meneer R.P. heb ik me niet meer kunnen scheren. Het schoot er van tussen de laatste dagen, zoals gewoonlijk, en in de ochtend was er geen moment om het apparaat in de hand te nemen. Net voor de uitvaart was er nog net de tijd om een nette broek aan te trekken, een grijze kostuumbroek met een plooi, en er kon nog een wit hem glad gestreken worden. Met een nonchalante baard moest het dan maar, aan het graf. Met een nette broek en dito hemd, maar met de zomerse wildgroei in het aangezicht. Dat zou meneer R.P. vast niet erg vinden. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 8, H.V.I.

H.V.I. is op 5 november 1928 geboren en in haar woning te Wilrijk overleden op 21 juni 2010. H.V.I. werd begraven op dinsdag 6 juli 2010 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Maarten Inghels.

Op achtereenvolgens een klein kasbonnetje van de winkel waar ik die middag printerinkt had gekocht, mijn rittenkaart voor de trein en een fotokopieerkaart van de bibliotheek, pende ik in de nacht van maandag op dinsdag in een rokerige stamkroeg een gedicht neer voor mevrouw H.V.I. Het gedicht kwam in drie delen, met even veel consumpties, en de afzonderlijke stukjes papier die ik uit mijn portefeuille had gevist nummerde ik nauwkeurig om het overzicht te bewaren. Dat ik bij thuiskomst de snippers uit mijn broekzak ook weer in de correcte volgorde op de schrijftafel kon schikken, bleek van pas te komen. Het was een opeenvolging van lange regels, hier en daar waren woorden geschrapt, en een net handschrift had ik op dat uur en met het rokerige licht ook al niet in de vingers gehad. Bij het licht van een nachtlampje schreef ik alles keurig over op een vel papier, sorteerde de woorden nog, schrapte hier en daar iets, probeerde alles nauwkeurig te krijgen, tot ik ten slotte om viel van de slaap en enkel nog ‘I want you so (she’s so heavy)’ van The Beatles in mijn hoofd dreunde – het laatste nummer dat ik had horen spelen in het café. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 7, M.V.d.B.

M.V.d.B. is op 5 september 1936 geboren te Hamont en in het Sint-Vincentiusziekenhuis te Antwerpen overleden op 23 januari 2010. M.V.d.B. werd begraven op donderdag 4 februari 2010 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Stijn Vranken.

Ik zie de buurvrouw in het huis naast mij wel eens televisie kijken. Dat doet ze meestal de hele dag door. Ze kijkt naar alle herhalingen van elke middelmatige soap, en neemt er de vertoningen van enkele saaie middagfilms nog bij. Zelden komt er bezoek. Dat het kon gebeuren, dat één van mijn vele buren eenzaam oud werd, om tenslotte onopgemerkt te sterven, was niet ondenkbaar.
Meneer V.d.B. woonde in een troosteloos, grijs, appartement boven een ouderwetse kapperszaak in de straat die dwars op de mijne ligt. Ik kom er elke dag haast zeker twee maal voorbij gefietst of gewandeld. Nooit keek ik hoger op dan het interieur en het lelijke meubilair op de gelijkvloers – dat iemand er zijn haar had laten kappen had ik nog nooit gezien. Meneer V.d.B. kocht vast zijn brood bij onze bekende bakker op de hoek, de straathoek die we deelden, die onze twee straten met zijn pistolets en croissants verbindt. Het is eveneens perfect mogelijk dat ik achter hem in de rij stond bij het boodschappen doen in de Aldi-winkel. Dat we elk een krant kochten, maar samen de krantenzaak verlieten waarbij de een de deur voor de ander openhield, dat onze blikken kruisten. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 6, R.L.

R.L. is op 19 februari 1950 geboren te Antwerpen en daar overleden op 2 december 2009. R.L. werd begraven op 10 december 2009 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Andy Fierens.

Wanneer in de Aldi achter mijn hoek de speculaas uit de rekken wordt gehaald, krijg ik een mailtje van de Firma. De Firma heft zijn mails steeds op dezelfde manier aan, en sluit ze weer identiek af. Daartussen zit een opsomming van biografische gegevens zo uit het rijksregister geplukt. Veel gegevens zijn het nooit. Twee datums, de naam van een ziekenhuis of een rusthuis, eventueel een straatnaam. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 5, H.D.R.

H.D.R. is op 30 juni 1923 geboren te Antwerpen en daar overleden op 27 oktober 2009. H.D.R. werd begraven op 4 november 2009 op begraafplaats Schoonselhof.
Dichter van dienst was Lies Van Gasse.

De witte roosjes gaan in een draagtasje, de rozenknoppen piepen net boven de rand uit, waarna het zakje aan mijn stuur hangt te bungelen. Er zullen al genoeg chrysanten staan, bedenk ik, twee dagen na Allerzielen. Het is een mooie dag om te fietsen. Maar als ik nog redelijk stabiel mijn straat uitrijd, dan wordt mijn evenwicht op de Britse Lei serieus beproefd. Het is maar een klein stukje naar de Amerika Lei waar ik alweer moet afslaan – de Brederodestraat in, dan steek je de singel en de ring over via de brug en dan steeds rechtdoor langs de Bernardse Steenweg, je kan niet missen -, maar op dat korte eind knallen er al drie herfstbladeren tegen mijn hoofd. Ik ben nooit een goed fietser geweest, altijd roekeloos, zwalpend, een gevaar voor het verkeer, maar op de Bernardse Steenweg krijg ik het pas echt benauwd.

In de Brederodestraat krijg je nog beschutting van de verscheidene kapperszaken of barbieren, de shoarma- en pittatenten, enkele groenteboeren en de tapijtenloodsen of ijzerwinkels, maar op de Bernardse Steenweg heb ik de wind tegen. Nadat ik het zigzaggen en stuurtrekken heb opgegeven, zo halen de rozen voor meneer D.R. het anders nooit, geef ik het sleuren op en moet ik lijdzaam toezien hoe opnieuw drie trams me voorbijsteken. Ik heb spijt van mijn sportieve instelling inzake de trip, maar ik stamp nog even op de trappers voor meneer D.R. Uit mijn iPod klinkt ‘Liefde op doorreis’, de nieuwe van The Scene. Als ik een nummertje op de uitvaart kon laten afspelen, had ik voor meneer D.R. vast iets van Thé Lau gekozen. Maar aan het graf maken we zo weinig mogelijk lawaai, en het liefst houden we onze mond.

Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 4, J.K.

J.K. is op 27 september 1955 geboren te Mayen (Duitsland) en overleden op Linkeroever op 15 september 2009.
Dichter van dienst was Maarten Inghels.

Mijn knalgele fiets sorteer ik in de daarvoor voorziene strook naast de Sint-Andrieskerk. Voor de hoofdingang staat het busje van de ondernemer, het kofferdeksel staat als een grote mond open, en de vier dragers staan erbij te kijken en te roken. Ik zie dat ik de eerste ben, de aanwezigheid van de koster buiten beschouwing gelaten – een gezette vrouw die met de talloze kerksleutels in haar hand rammelt. De meegebrachte chrysant zet ik naast het trapportaal zodat ik de handen vrij heb om ook een sigaret te rollen.

Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 3, R.H.

R.H. is op 21 februari 1923 geboren en overleden op 19 augustus 2009.
Dichter van dienst was Bernard Dewulf.

Enkele dagen nadat een inkomende mail van de begrafenisondernemer me meedeelde dat er een Eenzame Uitvaart op komst was, zag ik bij het boodschappen doen in de Aldi dat er een actie was. De chrysanten stonden in aanbieding. Een 3-stek voor 0,99,-. Ik kocht er twee. Typische grafbloemen, maar bij de vorige uitvaart vond ik de berg aarde maar een kale bedoening. Bij het eenvoudige houten kruis kon nog wel een bloemetje staan. Het zal wel aan mijn fatsoen liggen, dat ik nergens met lege handen wil toekomen, maar toen ik de twee potjes chrysanten in een doorschijnend plastic draagtasje stak bedacht ik dat R.H. het vast wel mooi had gevonden. Wat kleur op zijn graf. In de plaats van een grijze zerk die hij niet zal krijgen. Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 2, F.T.

F.T. is op 21 februari 1928 geboren en thuis overleden op 3 augustus 2009. Dichter van dienst was Jan Aelberts.

Nadat een vorige uitvaart, waarvoor ik al een dichter had ingeschakeld, toch geen eenzame uitvaart zou worden, op het laatste moment dook er gelukkig nog familie op, was er nu meer zekerheid. Meneer F.T. werd door de politie aangetroffen in zijn woning waarna de buren verklaarden dat het een eenzaat betrof. Ongehuwd, geen kinderen. Iemand die nooit bezoek kreeg.

Na het weekend zou meneer begraven worden op begraafplaats Schoonselhof, in de middag, kreeg ik per mail van de begrafenisondernemer aan. Er dook een probleem op omdat ik enkele uren later op die dag een vliegtuig had te nemen in Charleroi. Ik zou het nooit halen, aangezien men al wekenlang de versmalling van de E19 Antwerpen-Brussel aankondigde, en bijhorende files op de alternatieve route: de lelijke Boomsesteenweg met zijn ontelbare stoplichten. Na enkele telefoons en mails kom ik met de begrafenisondernemer overeen de uitvaart te vervroegen naar half tien in de ochtend. Omdat dit nog maar de tweede uitvaart is die we verzorgen, en er nog wat smeer in de communicatie met het uitvaartcentrum moet komen, wil ik geen verstek geven. Dichter Jan Aelberts antwoordt bevestigend op de vraag dat weekend nog een gedicht te schrijven voor F.T. Er zijn weinig tot geen gegevens bekend.

Continue reading

Eenzame Uitvaart nr. 1, J.V.L.

J.V.L.
Dichter van dienst: Joke van Leeuwen

Ik heb een uurtje vooraf afgesproken met de begrafenisondernemer. We moeten nog een aantal zaken overlopen, over hoe het zou zijn; een Eenzame Uitvaart, hoe de dichters het best hun gedicht konden bijdragen, en ook belangrijk: hoeveel uitvaarten er zogenaamd eenzaam zijn.
‘Toch zeker vijf à zes per maand,’ zegt hij; ‘maar de ene maand hebben we er twee, de andere zes.’ Ik moet slikken en bedenk dat het getal dicht bij de vijftig komt die het OCMW van Antwerpen als ruwe schatting opgaf. De begrafenisondernemer loopt springerig door zijn kantoor en steekt nog een sigaret op. Ik vertel hem dat ik bij wijze van voorbereiding het eerste seizoen van Six Feet Under heb gezien, de Amerikaanse serie over een nogal eigenaardige familie begrafenisondernemers die nog steeds worstelen met de dood én het leven, waarmee ze elke dag geconfronteerd worden. Hij moet hard lachen.

Ik laat hem de handgeschreven brief lezen die ik eerder die week per post kreeg. Frans F. bericht daarin over een gewezen collega van hem en tevens familie van Fidel Castro; de oude zeeman Rodolfo Mendez. Rodolfo woonde op een klein appartementje op Linkeroever maar in 2004 kreeg Frans de verjaardagswensen die hij voor Mendez opgestuurd had terug. Rodolfo bleek door een gaslek in zijn kamer langzaam en pijnlijk gestorven te zijn. Op zijn begrafenis waren twee buren aanwezig. Rodolfo was een eenzaat. Fans schreef voor het graf van Rodolfo het gedicht ‘Schoonselhof U 38’: “Rodolfo Quevodo Mendez, maat, / alleen twee zeelui bij je grenenkist: / een Griekse en een Hondurese buur”, waarbij Frans in zijn brief wenst dat het gedicht zijn laatste rustplaats kent in het project ‘de Eenzame Uitvaart’. Continue reading