De Eenzame Uitvaart van Mevrouw S.G. in Antwerpen

Mevrouw S.G. werd geboren op 21 april 1963 in Leuven. Ze overleed op 27 april 2026 op drieënzestig jarige leeftijd in woonzorgcentrum Gitschotellei in Borgerhout. De uitvaart vond plaats op 5 mei om 14u00 op strooiweide De Herder op het Schoonselhof.

In de verte wuif ik naar een schoonmaker die naar me toe komt en naar een andere vleugel van het woonzorgcentrum begeleidt. De tweede verdieping heeft meerdere grote afdelingen. Ik tref een grote groep zorgmedewerkers die er net een vergadering op heeft zitten. Er wordt me gezegd dat ik best op Anja wacht. Zij is met enkele bewoners naar de markt, maar zal zo terugkomen. Een paar tellen later is ze daar: een vriendelijk vrouw in een grote grijze Mickey Mouse hoodie. Anja wil me graag meer vertellen over mevrouw S.G. tijdens een boterham.

Terwijl we door de gangen wandelen, vertelt ze me dat mevrouw ook van Disney hield. Dat schepte een band. Enkele jaren geleden was mevrouw S.G. hier in het wzc voor het eerst in kort verblijf na de noodzakelijke amputatie van haar been. Omwille van de pijn wilde ze toen eigenlijk al euthanasie. Mevrouw knapte wat op en is weer naar huis gegaan waar ze de nodige thuishulp kreeg. Op eigen vraag kwam ze na twee jaar weer terug naar het wzc. Ze wilde wel enkel gaan als er plek was op de tweede verdieping omwille van het personeel dat ze daar intussen kende. Hoewel er elders in het gebouw al plaats was, heeft ze nog een paar weken extra gewacht. Toen ze naar hier kwam was een van haar katten nog maar net overleden en de andere moest ze achterlaten bij de buurvrouw. Mevrouw was dol op die dieren, het was een groot verdriet. Omdat er niemand was om haar gerief te verhuizen hebben enkele medewerkers dat gedaan.

We staan in de kamer van mevrouw S.G.. Anja had me voordat we hier kwamen al gewaarschuwd dat het veel ouboller was dan je zou verwachten van een vrouw begin zestig. Er hangen veel korrelige foto’s in donkere houten lijsten. Het zijn beelden van haar ouders rond de leeftijd van dertig, de andere foto’s zijn wellicht nog andere familieleden. Er hangt ook een foto van haarzelf rond de leeftijd van zeven jaar, en een porseleinen bordje met een afbeelding van het stadhuis in Leuven. Het is de geboorteplaats van mevrouw, maar wanneer ze naar Antwerpen is getrokken is niet geweten. Anja vermoedt toch dat ze heel lang hier in de buurt van het wzc heeft vertoefd, omdat ze vroeger ook nog veel op café ging aan de nabijgelegen luchthaven. Ik probeer me een beeld te vormen van mevrouw, tot diep in de nacht aan de toog, sigaret na sigaret. Ze was een stevige roker. Over een groot deel van haar leven kan Anja helaas niet veel te vertellen, ze weet wel dat het geen gemakkelijk leven moet zijn geweest voor mevrouw S.G.

Op haar kamer bladeren we door oude familiealbums die naast het bed in doorzichtige curverbakken liggen. Naast veel foto's die nog dateren van eind negentiende eeuw, zijn er ook diverse foto's van mevrouw als kind. Ze poseert er op een stoel of rijdt op een pony. “Ja, dat is echt S.”, benadrukt Anja, en ook ik herken duidelijk het gezicht van een foto die ik terugvond op Facebook. Ze lijkt op de beelden een goedlachs kind, maar wellicht heeft mevrouw in het leven vooral veel weggelachen. Ze is nog naar een internaat gegaan, vertelt Anja. Haar moeder zou haar nooit hebben gewild en benoemde dat vaak. Haar vader wilde wel graag een kind, maar omwille van zijn werk wat onder andere in Indonesië, was hij weinig thuis. Mevrouw vertelde dat al eerder, maar in haar laatste week kwam het nog eens boven.

Mevrouw S.G. zou nog getrouwd zijn geweest, maar haar man heeft ze al heel vroeg moeten afgeven, ruim twintig jaar geleden. Ze zouden samen vaak op pad zijn geweest en maakten veel foto’s, voornamelijk van de dingen die ze op hun vakantie tegenkwamen zoals kastelen in Duitsland. Foto's met haar partner vinden we helaas niet, wel veel sepiakleurige foto's van allerlei mensen waarbij niet geschreven staat wie het zijn. Met de jaren heeft mevrouw al haar dierbare familieleden te graven moeten dragen. Zo ook haar tante van wie ze nog altijd een ketting droeg en met wie ze een heel goede band moet hebben gehad.

Voordat mevrouw S.G. in het woonzorgcentrum kwam, had ze zichzelf wat verwaarloosd. De verpleegkundigen hebben haar goed verzorgd en zo werd ze weer wat fier op zichzelf. Ze spendeerde veel tijd in het rokershok en voor de tv waar ze graag series keek, vooral in het crime-genre. Onlangs had ze nog een heel weekend lang NCIS gebingewatched in de gedeelde woonkamer. Ook series als Aspe en Witse konden haar bekoren. Ze deed niet vaak mee aan activiteiten, maar was er wel altijd bij als er iets met muziek tussen zat. Ze was er dol op, en had niet een heel specifieke voorkeur. In de hoek van haar kamer staat een cd-rekje met uiteenlopende stijlen: van André Rieu tot Celine Dion en Prince. Los van de oude spullen ligt er ook een klein kleurboek voor volwassenen en verder vallen de boeddha’s en olifanten uit oosterse contreien op, die wellicht haar vader voor haar had meegenomen. Naast haar bed staat een veel moderner beeld van een serene naaktkat in lotushouding.

Mevrouw zat ook veel achter haar computer die de meeste plek inneemt in haar kamer. Ze speelde er Patience of Mahjong en keek er filmpjes op YouTube. Ongetwijfeld keek ze er ook veel kattenfilmpjes, dat aanbod is daar immers eindeloos. Als het over dieren ging, dan ging voor mevrouw de wereld open, met name katten dus. Fragmenten van de Aristokatten zullen vast ook gepasseerd zijn, want dat was haar favoriete film. Winnie de Poeh was haar absolute favoriete Disneyfiguur. Misschien was hij wel een voorbeeld om onbevangen in het leven te staan. Mevrouw is zelf twee keer in Disneyland Parijs geweest. Ze droomde ervan om ooit naar Disneyland in Amerika te gaan.

Met het bladeren door de fotoalbums ontdekken we nog een hele wereld die mevrouw in ieder geval ook voor Anja verborgen hield. We zochten naar aanknopingspunten in haar familie, maar komen erachter dat ze nog veel meer in al de series opging dan gedacht. We vinden meerdere albums vol met foto’s van bekende mensen, veelal Hollywoodsterren. Al die foto’s zijn voorzien van handtekeningen, de meeste persoonlijk gericht aan mevrouw S.G.. Hoe komt iemand aan zoveel handtekeningen? Het zijn niet de minste: Clint Eastwood, Harrison Ford, allerlei acteurs van series als Falcon Crest, maar ook Ronald Reagan en zijn vrouw Nancy.
Mevrouw zou op haar computer toch waanzinnig veel opzoekwerk moeten hebben gedaan om al die mensen te kunnen bereiken. In het album vinden we ook een paar brieven die mevrouw stuurde waarin ze de acteurs in kwestie complimenteerde volgens een vast format:

You made me laugh and you made me cry, to me you are a great artist.

Er zitten ook persoonlijke brieven tussen die aan haar gericht zijn met prachtige zinnen als:

Such a fan is all an artist can ask for.

Mevrouw S.G. heeft dus aan al die sterren brieven geschreven en van ontzettend veel in ieder geval gesigneerde foto’s teruggekregen. Wat een levenswerk is dit, en wat heeft ze dat verborgen weten te houden. In haar kamer geen enkel spoor van al die mensen waar ze zich zo verbonden mee voelde. Geen poster, geen foto, alles bewaard in fotoboeken in curverbakken. Ook Anja is blij verbaasd met deze vondst en gaat het zeker aan de collega’s tonen.

Mevrouw was misschien bescheiden over zichzelf, maar zeker ook iemand die goed wist wat ze wilde. Ze had veel pijn en wist dat haar andere been ook afgezet zou moeten worden. Ze wilde geen verdere onderzoeken meer. Niet alleen de pijn was zwaar, maar ook de eenzaamheid begon steeds meer te wegen. Er werd een aanvraag voor euthanasie gedaan, die wat lang aansleepte. Er viel een rust over haar toen de datum bekend was.

Tijdens haar laatste dagen deed ze rustig zoals ze alles deed. Ze hing het naderende einde ook niet aan de grote klok. Toen Anja vroeg of er nog dingen in orde moesten worden gebracht, antwoordde mevrouw stellig: “Als ik plots zou overlijden zou het ook niet zijn gebeurd.”
Ze hebben nog geprobeerd om de oude buurvrouw te contacteren zodat mevrouw haar kat nog eens kon zien, maar dat is niet gelukt. In de afgelopen jaren was er geen contact meer tussen hen, het is niet bekend of haar kat nog in leven is.

Mevrouw S.G. apprecieerde alles wat er voor haar gedaan werd en was op de tweede verdieping duidelijk erg op haar plek. Ze had een goede band met veel van het verzorgend personeel. Voor iedereen had ze ook iets klaar liggen, gerief van haar dat ze na haar overlijden zou doorgeven. Zo kreeg de een nog twee pakjes resterende sigaretten en voor Anja had ze een Mickey Mouse trui opzij gelegd. Een vrouw op de afdeling met wie ze goed contact had, maar die dement was en altijd met een stenen pop sliep, kreeg haar knuffel van Pluto en van Winnie de Pooh. Met de ketting van haar tante en de ring van haar moeder had niemand geen zaken mee en zouden met haar zelf meegaan. Verder had ze geen wensen. Op haar laatste avond heeft ze nog biefstuk met frietjes gegeten.

Anja begeleidt me terug naar de lift. In haar hand draagt ze een plastic zak van Disneyland met daarin fotoalbums met handtekeningen van bekende sterren. Tegen een passerende collega zegt ze: “ Ik ben iets te weten gekomen over S. Ik ga je iets heel bijzonders tonen.”

Op de dag van de uitvaart sta ik samen met Rashif te wachten tot de rouwauto arriveert. Chauffeur Eddy stapt uit samen met voorganger Chrisje. Er sluit nog een medewerker van het wzc aan. Ze is afdelingshoofd en was eigenlijk in verlof maar ze vond dat ze er moest zijn voor mevrouw S.G. Ze had aan haar gevraagd of ze nog specifieke bloemen mocht meenemen naar haar uitvaart, maar ook nu wist mevrouw duidelijk wat ze wilde: geen bloemen.

Zoals altijd vraagt de voorganger of er een voorkeur is voor een bepaalde strooiweide. Het Schoonselhof heeft er velen die allemaal net een andere sfeer met zich meebrengen. Voor mevrouw lijkt De Herder me het beste. Een kleine walk of fame van bekende dichters leidt naar een strooiweide die omsloten is door oude hoge bomen. In het midden staat een bronzen beeld van een herder.

Voorganger Chrisje leest een tekst, waarna Rashif het gedicht voorleest:

De strooiweide is bezaaid met madeliefjes. Rashif geeft nog een laatste sigaret mee. Eddy neemt de urne mee om de assen uit te strooien, dicht bij de Herder.

Het beeld dat zou mogen blijven: mevrouw S.G. die een sigaret rookt terwijl katten rond haar spinnen. Winnie de Pooh serveert haar biefstuk met frietjes die ze samen met enkele Hollywoodsterren oppeuzelt terwijl ze plotwendingen uit een serie bespreken. Familieleden die ze lang niet zag omhelzen haar, schuiven een voor een aan en er klinkt muziek.